MULTIPLE SKLEROZ(MS) HASTALIĞINDA REHABİLİTASYON

Multipl Skleroz (MS) , beyin ve omurilikte bazı yapıların hasara uğraması ve plak oluşumuyla karakterize kronik bir sinir sistemi hastalığıdır. Hastalık genel olarak süreleri ve şiddetleri önceden belirlenemeyen ataklar ve ataklar arası iyileşme dönemleri ile seyretmekle birlikte ilerleyici bir gidiş de gösterebilmektedir. Genellikle 30’lu yaşlarda başlar ve kadınlarda daha sık görülür. Yürüyüş, koordinasyon, mesane fonksiyonlarının    etkilenmesiyle birlikte hastaların çoğunda fonksiyonel sorunlar gelişir ve günlük yaşam kalitesi bozulur.    Genellikle tek taraflı  olarak görme bozuklukları, çift görme, göz ağrısı,  kollarda bacaklarda güçsüzlük gibi belirtilerle başlar. Baş  dönmesi ve denge bozukluklarına  ağrı ve uyuşmalar  eşlik edebilir. En çok kullanılan tanı yöntemlerinin başında MR  görüntüleme ve Uyarılmış Potansiyel Yanıtları gibi elektrofizyolojik tetkikler gelir.

Tedavi programı her hastanın  bulgularına ve yakınmalarına göre kişiye özel yapılmalıdır. Hastanın durumuna  göre ilaç planı  yapılarak tedaviye başlanır. İlaçlarla birlikte fonksiyonel kayıpları önlemek, yakınmaları azaltmak ve hastanın yaşam kalitesini artırmak amacıyla kapsamlı bir rehabilitasyon programına gerek vardır. Multiple Sklerozda Rehabilitasyonun amaçları: Koordinasyonu geliştirmek, kuvvet ve dayanıklılığı arttırmak, hareket kısıtlılığını engellemek, değişen davranış durumlarına uygun güvenlik önlemlerini almak, günlük yaşam aktivitelerinde performansı geliştirmek olarak özetlenebilir. Multiple Skleroz’ lu hastalarda genellikle  yürüme, araba kullanma, ev işlerini yapma gibi koordinasyon gerektiren aktiviteler ile  üriner, cinsel fonksiyon sorunları  vardır ve rehabilitasyon programı içinde bunların ele alınması gerekir.   En önemli yakınmalardan biri halsizlik, güçsüzlük olduğu için , genel kondisyonun korunması ve geliştirilmesi çok önemlidir.  En iyi sonuçlar kişiye özel olarak planlanmış egzersiz programlarıyla alınabilir.  Egzersiz salonundaki  araç ve gereçlerle yapılan hareketlerin yanı sıra  su içi egzersizlerden, denge ve yürüme eğitimlerinden hastalar çok yararlanırlar.  Hastalığın ilerlemesiyle birlikte yürüme için bazı destek ve yardımcı cihazlara gerek  duyulabilir.   Günlük yaşamı zorlaştıran sorunlardan biri spastisite adı verilen kasılmalardır. Daha çok bacaklarda olan bu tür kasılmalar için ilaç tedavisi ile birlikte egzersiz ve gevşeme teknikleri uygulamak gerekir. Denge ve yürüme sorunu olan hastaların rehabilitasyonunda robotik yürüme, denge ve koordinasyon sistemlerinden yararlanmak mümkündür.  El becerileri azalmış olan hastalarda  ergoterapi yöntemleri kullanılabilir.    Hastanın ev içinde ve iş yerinde bağımsız olması, yardımsız olarak yaşamını sürdürebilmesi için günlük yaşamını kolaylaştırıcı bazı önlemler alınabilir.  Psikososyal uyum, meslek ve aile ile ilgili sorunlar rehabilitasyon ekibi tarafından ele alınıp hasta ve çevresi bilgilendirilir.

 

 

 

Dr Nihat Taşçı

Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzman

Rommer İnretnational Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Tıp Merkezi

Recent Posts

Leave a Comment